Alimenty po rozwodzie - kiedy od byłego męża należą się alimenty?

Alimenty po rozwodzie - kiedy od byłego męża należą się alimenty? Otóż obowiązek alimentacyjny może być związany z łożeniem środków finansowych na utrzymanie swoich dzieci. Musimy wiedzieć też, że alimenty po rozwodzie mogą być płacone także przez jednego małżonka na rzecz drugiego.

Art. 60 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego mówi

par 1. „małżonek rozwiedziony, który nie został uznany za wyłącznie winnego rozkładu pożycia i który znajduje się w niedostatku, może żądać od drugiego małżonka rozwiedzionego dostarczania środków utrzymania w zakresie odpowiadającym usprawiedliwionym potrzebom uprawnionego oraz możliwościom zarobkowym i majątkowym zobowiązanego”

par 2. „jeżeli jeden z małżonków został uznany za wyłącznie winnego rozkładu pożycia, a rozwód pociąga za sobą istotne pogorszenie sytuacji materialnej małżonka niewinnego, sąd na żądanie małżonka niewinnego może orzec, że małżonek wyłącznie winny obowiązany jest przyczyniać się w odpowiednim zakresie do zaspokajania usprawiedliwionych potrzeb małżonka niewinnego, chociażby ten nie znajdował się w niedostatku.”

par 3. „obowiązek dostarczania środków utrzymania małżonkowi rozwiedzionemu wygasa w razie zawarcia przez tego małżonka nowego małżeństwa. Jednakże gdy zobowiązanym jest małżonek rozwiedziony, który nie został uznany za winnego rozkładu pożycia, obowiązek ten wygasa także z upływem pięciu lat od orzeczenia rozwodu, chyba że ze względu na wyjątkowe okoliczności sąd, na żądanie uprawnionego, przedłuży wymieniony termin pięcioletni.”

Alimenty po rozwodzie

Alimenty mogą zostać określone już w wyroku rozwodowym wydawanym przez sąd orzekający o rozwodzie (pisaliśmy niedawno: Jak się przygotować do rozwodu). Można jednak ubiegać się o przyznanie alimentów także później, w oddzielnym postępowaniu. Przyznanie alimentów związane jest z pojęciem równej stopy życiowej, zgodnie z którą, każdy człowiek ma prawo do równego poziomu życiowego, a małżonkowie związani art. 27 kodeksu rodzinnego w trakcie trwania małżeństwa zobowiązani są do przyczyniania się do zaspokajania potrzeb rodziny w równym stopniu i według swoich możliwości zarobkowych.

Art 27 k.r.o „Oboje małżonkowie obowiązani są, każdy według swych sił oraz swych możliwości zarobkowych i majątkowych, przyczyniać się do zaspokajania potrzeb rodziny, którą przez swój związek założyli. Zadośćuczynienie temu obowiązkowi może polegać także, w całości lub w części, na osobistych staraniach o wychowanie dzieci i na pracy we wspólnym gospodarstwie domowym.”

Komu przysługują alimenty?

O alimenty po rozwodzie może ubiegać się ten z małżonków, który nie ponosi winy za rozkład pożycia. Mogą być przyznane również wtedy, kiedy sąd orzekł o winie obojga małżonków.

Musimy wiedzieć, że przyznanie alimentów zależne jest od stanu niedostatku żony. Jeśli żona znajduje się w niedostatku życiowym i nie jest w stanie własnymi siłami zarabiać, wówczas może otrzymywać alimenty od męża, zgodne z jej usprawiedliwionymi potrzebami.

Stan niedostatku oznacza z jednej strony brak jakichkolwiek środków utrzymania, ale też i sytuacje, w których uzyskane środki nie wystarczają na pełne zaspokojenie potrzeb usprawiedliwionych prywatnych i społecznych .

Wiele osób słysząc formułę „ usprawiedliwione potrzeby” ironizuje, szydzi...

Błąd! Potrzeby usprawiedliwione to takie, których zaspokojenie zapewni uprawnionemu normalne warunki bytowe, odpowiednie do jego stanu zdrowia i wieku

/wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 września 2000 r., sygn. akt I CKN 872/00/

No ale co w sytuacji rozwodu bez orzekania o winie?? W jaki sposób wtedy określa się obowiązek alimentacyjny? Któremu z małżonków należy przyznać prawo do alimentów?

Alimenty po rozwodzie

Jak wspomnieliśmy wcześniej, o alimenty może ubiegać się ten z małżonków, który nie został uznany za wyłącznie winnego, a także popadł on w niedostatek.

Pamiętajmy o tym, że możliwe jest uzyskanie alimentów po rozwodzie także wtedy, gdy żaden z małżonków nie został uznany za winnego oraz wówczas, kiedy oboje są winni. Warto zapamiętać regułę, o której była już wzmianka, że aby możliwe było przyznanie alimentów - niedostatek małżonka, a także odpowiednie możliwości zarobkowe i majątkowe drugiego z małżonków.

Jak długo mąż będzie płacił alimenty?

Przyczynami uzasadniającymi zaprzestanie płacenia alimentów po rozwodzie są:

• śmierć jednego z małżonków;
• zawarcie związku małżeńskiego przez małżonka uprawnionego do alimentów;
• pływ pięciu lat od orzeczenia rozwodu, gdy zobowiązanym jest małżonek rozwiedziony, który nie został uznany za winnego rozkładu pożycia (ze względu na ważne okoliczności i na żądanie uprawnionego sąd może przedłużyć pięcioletni termin).

Występują oczywiście sytuacje kiedy alimenty po rozwodzie zostają przedłużone, co naturalnie zasądza sąd. Okoliczności takie powinny być związane z brakiem możliwości wykonywania pracy zarobkowej np. ze względu na chorobę albo rezygnację z pracy, ale tylko dlatego, aby poświęcić ten czas na wychowywanie dzieci.

Inne sytuacje wyjątkowe to stopniowy ubytek sił, dolegliwości i schorzenia byłego małżonka, występującego z żądaniem przedłużenia terminu pięcioletniego, dotykające go w miarę upływu życia. Jednocześnie jednak w orzecznictwie uważa się, iż wyjątkowymi okolicznościami, o których mowa, są nie tylko nagłe zdarzenia - wypadki powodujące kalectwo, ale również niektóre choroby, wywołujące silny rozstrój zdrowia.

Pisaliśmy niedawno również: Darmowe porady prawne

Po rozwodzie sytuacja życiowa i materialna małżonków może ulec zmianie. W takim przypadku można wystąpić do sądu o podwyższenie lub obniżenie zasądzonych alimentów. Jeżeli sytuacja majątkowa uprawnionego do alimentów małżonka ulegnie pogorszeniu np. straci on pracę, może wnieść do sądu pozew o obniżenie alimentów. Podobnie jest po stronie zobowiązanego, którego potrzeby mogą wzrosnąć w przypadku pojawienia się choroby. Z pozwem o podwyższenie lub obniżenie alimentów należy wystąpić do sądu rodzinnego wydział rodzinny i nieletnich właściwego ze względu na miejsce zamieszkania powoda.

Pozew o alimenty

Pozew o alimenty powinien zawierać główne informacje dotyczące osoby powoda oraz pozwanego. Niezbędne jest zatem podanie takich danych jak:

• imię i nazwisko powoda,
• adres zamieszkania powoda,
• adres korespondencyjny powoda,
• dane osobowe oraz adres zamieszkania i adres korespondencyjny opiekuna prawnego – w przypadku, kiedy to on składa pozew w imieniu małoletniego lub osoby z – ograniczoną zdolnością prawną,
• imię i nazwisko pozwanego,
• adres zamieszkania pozwanego,
• adres korespondencyjny pozwanego.

We wniosku musimy podać kwotę alimentów o jaką wnioskujemy. Do pozwu powinny być również dołączone dokumenty potwierdzające opisaną w pozwie sytuację materialną małżonka i dokumentujące jego potrzeby, które powinny zaspokoić żądane alimenty.

Zabezpieczenie alimentów

We wszelkiego typu sprawach rodzinnych rozstrzyganych przed sądem, najbardziej sporne i zarazem budzące największe emocje są zazwyczaj kwestie finansowe. Bywają takie sytuacje, kiedy uzyskanie świadczenia od strony przeciwnej decyduje o czyjejś egzystencji. W polskim prawie konstrukcja prawna pozwala na wcześniejsze pozyskanie środków pieniężnych na utrzymanie przez czas postępowania sądowego, aż do wydania wyroku przez sąd.

Alimenty po rozwodzie

W ramach postępowania o przyznanie alimentów od byłego męża możemy ubiegać się o tak zwane zabezpieczenie alimentów na czas postępowania sądowego. Jest to bardzo korzystne rozwiązanie dla osób znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej, zapewnia bowiem środki na czas trwania postępowania sądowego.

Wnioskując o zabezpieczenie alimentów trzeba jedynie uzasadnić wniosek. Spoczywa na Nas obowiązek uprawdopodobnienia okoliczności, które uzasadniają Nasz wniosek, zarówno samo żądanie udzielenia zabezpieczenia, jak i to, że w razie oddalenia wniosku pozostanie on bez dostatecznych środków do życia. Sąd ma obowiązek rozpatrzenia Naszego wniosku bezzwłocznie, to jest nie później, niż w ciągu tygodnia.

Zmiana wysokości alimentów

Zmiana wysokości alimentów po rozwodzie mogą wnioskować obydwie strony zarówno zobowiązana do płacenia alimentów jak i strona uprawniona do ich otrzymywania. Zazwyczaj strona płacąca dąży do obniżenia kwoty alimentów, natomiast strona uprawniona do jej podwyższenia.

Pisaliśmy na naszym innym blogu: Alimenty po rozwodzie - szczegóły tutaj: https://poradynacodzien.pl/alimenty-rozwodzie-bylego-malzonka/

Przyczyny zmiany wysokości świadczenia alimentacyjnego zwykle są dwie. Zmiana uzasadnionych kosztów utrzymania żony i możliwości finansowe męża. Sąd rozpatrując sprawę o zmianę wysokości alimentów bierze pod uwagę zarówno uzasadnione koszty utrzymania powoda jak i zdolności majątkowe pozwanego i na tej podstawie podejmuje decyzję o wysokości alimentów na przyszły okres.

Do pozwu powinny być również załączone dowody poświadczające zasadność żądania. W zależności od podanej przyczyny mogą to być dokumenty potwierdzające zmianę zarobków, zmianę kosztów utrzymania lub inne dokumenty mogące mieć wpływ na wyrok sądu. Wszystkie dokumenty załączone do pozwu powinny być w oryginale.

Uchylenie obowiązku alimentacyjnego

Powodem uchylenia obowiązku alimentacyjnego jest zmiana stosunków między małżonkami. Pozew o uchylenie obowiązku alimentacyjnego składa w sądzie zobowiązany do ich płacenia. W pozwie należy zamieścić:

• dane osobowe powoda
• dane osobowe pozwanego
• informacje na rzecz jakiej osoby płacone są alimenty;
• aktualną wysokość płaconego świadczenia;
• sygnaturę akt oraz organ wydający orzeczenie;
• uzasadnienie pozwu

Podczas rozprawy sądowej mogą być przesłuchiwani świadkowie wezwani przez powoda. Jeśli powodem składania pozwu o uchylenie alimentów jest pogorszenie się sytuacji zarobkowej i majątkowej zobowiązanego do ich płacenia, wówczas sąd zwraca również uwagę na to czy nie nastąpiło ono z jego winy. Do pozwu o uchylenie obowiązku alimentacyjnego należy dołączyć oryginały dokumentów na poparcie zgłoszonego żądania.

Wysokość alimentów po rozwodzie

Wysokość alimentów od byłego męża uzależniona jest od usprawiedliwionych potrzeb żony oraz od możliwości zarobkowych i majątkowych byłego małżonka, który zobowiązany jest do zapłaty tych alimentów. Nie ma stałej kwoty, która zawsze jest zasądzana, a wysokość alimentów na małżonka jest zależna od kilku czynników. Kiedy żona znajduje się w niedostatku, wówczas mąż płacący alimenty na żonę, ma zapewnić jej pewne minimum godnego życia.

Alimenty po rozwodzie

W przypadku wyłącznej winy męża alimenty pełnią rolę swoistego „wyrównania” sytuacji, która uległa pogorszeniu wskutek rozwodu. To oznacza, że takiej sytuacji, jeśli małżonkowie żyli na wysokim poziomie finansowym, to alimenty na żonę będą znacznie wyższe.

Alimenty po rozwodzie w trakcie pandemii

Pandemia wirusa SARS-CoV-2 spowodowała, że coraz więcej osób zobowiązanych do płacenia alimentów zwraca się o zawieszenie płatności. Grono osób zobowiązanych do alimentacji, najpewniej przestanie płacić.

Obecna sytuacja jest trudna dla zobowiązanych do płacenia alimentów. Zastanawiamy się czy możliwe jest obniżenie alimentów z powodu epidemii koronawirusa? Jeśli osoba płacąca alimenty ma z powodu epidemii ograniczoną możliwość zarobkowania, odnotowała straty, powinno mieć to przełożenie na wysokość alimentów w tym okresie.

Wirus wywołał szereg negatywnych skutków dla ogromnej liczby ludzi, głównie na płaszczyznach innych niż zdrowotne. Niemniej, jeżeli zobowiązany z tytułu alimentów np. odnotowuje straty z powodu koronawirusa, lub stracił pracę i brak widoków na jej znalezienie – może on wystąpić do sądu o obniżenie alimentów.

Absolutnie jednak nie można twierdzić, że w każdym przypadku, z powodu koronawirusa dojdzie do obniżenia wysokości alimentów. Ważną informacją jest., że nie ma prawnej możliwości zawieszenia obowiązku alimentacyjnego na czas trwania epidemii koronawirusa.

W okresie epidemii koronawirusa działalność sądów rodzinnych jest bardzo mocno ograniczona. Co za tym idzie uzyskanie prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy w przedmiocie obniżenia obowiązku alimentacyjnego może być aktualnie bardzo trudne.

Nieterminowe płacenie alimentów

Nieterminowe, nieregularne wykonywanie obowiązku alimentacyjnego to nie tylko naruszenie regulacji na gruncie prawa cywilnego, ale również z uwagi na konieczność ochrony osób najsłabszych.

Po zasądzeniu alimentów od byłego męża nigdy nie ma jednak pewności, że zobligowany do ich płacenia był małżonek będzie wypełniał to zobowiązanie. Unikanie płacenia alimentów jest dość częstą sytuacją, przy czym mogą być różne tego stanu rzeczy przyczyny, niekoniecznie związane z celowym uchylaniem się od płacenia.

Alimenty po rozwodzie

Za niepłacenie alimentów dłużnikowi grozi szereg konsekwencji. W pewnych sytuacjach kary za niepłacenie alimentów mogą oznaczać więzienie - bo niepłacenie alimentów to przestępstwo.

Z art.209§1 kk wynika

„Kto uchyla się od wykonania obowiązku alimentacyjnego określonego co do wysokości orzeczeniem sądowym, ugodą zawartą przed sądem albo innym organem albo inną umową, jeżeli łączna wysokość powstałych wskutek tego zaległości stanowi równowartość co najmniej 3 świadczeń okresowych albo jeżeli opóźnienie zaległego świadczenia innego niż okresowe wynosi co najmniej 3 miesiące, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.”

Odpowiedzialność za wspomniane przestępstwo może być surowsza, gdy dojdzie do narażenia osoby uprawnionej do alimentów na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych - wówczas sprawca podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.

Odzyskiwanie zaległych alimentów

W Polsce istnieje bardzo wysoki odsetek osób, na które został nałożony obowiązek alimentacyjny i które uchylają się od niego. Jak odzyskać zaległe alimenty? Jakie kroki podjąć, aby zmusić byłego męża do wypełniania swojego obowiązku?

Jak odzyskać zaległe alimenty? Teoretycznie istnieje kilka sposobów, jednak w praktyce różnie bywa, niekiedy sposoby te zawodzą. Warto więc od razu przygotować się na długą walkę.

Na wstępie warto wybrać się do komornika i złożyć wniosek o egzekucję. Do wniosku należy dołączyć orzeczenie sądu w sprawie przyznanych Nam alimentów od byłego męża. Musimy zdawać sobie sprawę, że ten krok może być nieskuteczny i wtedy musimy spróbować innych sposobów.

W celu ściągnięcia zaległych alimentów można wybrać się także do prokuratury. Tu trzeba będzie złożyć wniosek o popełnienie przestępstwa uporczywego uchylania się od alimentów. Postępowanie karne trafi do sądu. Za uchylanie się od obowiązku alimentacji grozi grzywna lub kara pozbawienia wolności do dwóch lat.

Uchylenie alimentów

Wato wiedzieć, że w uzasadnionych przypadkach możemy złożyć pozew o uchylenie płacenia alimentów.

Powodem uchylenia obowiązku alimentacyjnego jest zmiana stosunków między zobowiązanym a uprawnionym. Najczęstsze przyczyny składania tego rodzaju pozwów to:

• usamodzielnienie się uprawnionego – w przypadku, gdy uprawniony uzyskuje własne środki utrzymania, które pozwalają na zaspokojenie jego usprawiedliwionych potrzeb;
• zmniejszenie możliwości zarobkowych i majątkowych zobowiązanego – np. utrata pracy;

Pozew o uchylenie obowiązku alimentacyjnego składa w sądzie zobowiązany do ich płacenia. Do pozwu należy dołączyć oryginały dokumentów na poparcie zgłoszonego żądania.

Adwokat od alimentów

Niekiedy do pozytywnego rozpatrzenia sprawy o alimenty wystarczy dobrze napisany pozew oraz porada prawnika, w jaki sposób mamy sobie poradzić podczas rozprawy. Podczas rozmowy z prawnikiem warto podjąć tę kwestię, aby być przygotowanym na to jak będzie przebiegała sprawa oraz czy będzie na niej obecny przedstawiciel prawny w postaci adwokata.Jeśli chcemy uzyskać pozytywny dla siebie wyrok warto skorzystać z usług dobrego adwokata lub radcy prawnego (pisaliśmy niedawno: Dobry adwokat w sprawach karnych).

Alimenty po rozwodzie

Będąc pod dobrą opieką prawną od początku do końca sprawy, możemy liczyć na merytoryczną wiedzę, stały kontakt i informacje na temat postępów w sprawie.

Podsumowując, alimenty na żonę, to temat, który zawsze budzi emocje. Obowiązek alimentacyjny po rozwodzie jest naturalną kontynuacją założeń, dotyczących małżeństwa. Alimenty na żonę to dożywotni obowiązek w sytuacji, kiedy zostaliśmy uznani za winnych rozpadu małżeństwa.